Inkt

Inkt. Kapitale stukken bevat de mooiste, de beste, de onverbiddelijkste en de ontroerendste stukken die Gerrit Komrij in de afgelopen drie decennia schreef. Ruim twaalfhonderd pagina's flonkerend proza. In 1993 kreeg Gerrit Komrij de P.C.Hooftprijs voor zijn essayistisch werk, de bekroning van een half leven schermen met een pen gedrenkt in vitriool. Uit de puinhopen op het slagveld waar Komrij Strijd leverde tegen alles wat slecht en lelijk is, rijst nu, als een phoenix uit de as, dit monument - niet voor het goede, maar tegen het valse: de schijn. Nog steeds strompelen architecten, tv-persoonlijkheden, kunstcritici, feministen, schrijvers en dichters door Nederland die aan het bekomen zijn van een genadeloze aanval van Gerrit Komrij. Kennelijk kom je er nooit echt overheen wanneer je ooit gefileerd bent door de pen van een man die niet terugschrikt voor hevige scheldkanonnades en geen problemen heeft met een onredelijk argument ad hominem. Stuk voor stuk verdienen ze het. Omdat ze onzin uitkramen, lelijke gebouwen neerzetten, hun borst te veel laten opzwellen, maar vooral omdat ze de taal geweld aandoen, haar verminken. Ook spreekt hij voortdurend zijn zorg uit over de Nederlandse taal, die hij probeert schoon en klaar te houden, want 'waar de taal wordt verminkt, worden mensen verminkt'.

Maar Komrij is niet altijd op oorlogspad. Een onbelichte, intiemere kant komt aan bod in beschouwingen over esthetiek, de negentiende eeuw, boeken, de taal die dingen spreken, de 'magie van het ontroerend goed, de schrikwekkendheid van het onbezielde'.