Adapt

De wereld zit krankzinnig ingewikkeld in elkaar. Toch zijn er mensen die menen te weten hoe en of het allemaal werkt. U kent ze wel: politici, deskundigen, goeroes, uw eigen baas. En het is u vast opgevallen dat er van hun grootse plannen vaak niet zoveel terecht komt. Of dat ze compleet mislukken. Tim Harford, een zeer slim econoom met een diep psychologisch inzicht en vol met vrachten kennis van de evolutie, heeft dit ook opgemerkt en hij is gedegen onderzoek gaan doen naar hoe de mens op de beste manier allerlei complexe problemen aan kan pakken. Dit levert fascinerende inzichten op. Zo vindt hij bijvoorbeeld uit dat de wetten die het commercieel succes of falen van bedrijven beschrijven, opvallend sterk overeenkomen met de evolutionaire wetten die het uitsterven en opkomen van nieuwe diersoorten bepalen. Zij het op een andere tijdschaal. Geluk, toeval en timing zijn de bijna allesbepalende factoren, in plaats van de grootse visie van de directeur. Al wed ik dat de directeur dat vast niet zei op de jaarvergadering toen hij zijn bonus incasseerde. Aan de hand van allerlei intrigerende voorbeelden zoals de Irak-oorlog, ontploffende booreilanden, mislukte ontwikkelingshulp en nog veel meer interessante onderwerpen bewijst hij zijn theorie dat pogingen om de wereld beheersbaar te maken en toeval uit te sluiten, gedoemd zijn te mislukken. Ze zullen alleen maar leiden tot loodzware bureaucratische organisaties en rigide planningen, die geen rekening houden met onvoorspelbare gebeurtenissen. Zo schieten ze op hun best hun doel voorbij, als ze al niet leiden tot afschuwelijke tegenovergestelde gevolgen. De schrijver pleit dan ook, willen we succes hebben als individu en als soort, om net als de natuur op kleine schaal te gaan experimenteren, risico's te nemen, trial-and-error toe te passen en van onze fouten te leren, om zo door improvisatie ons aan te passen aan de werkelijkheid in plaats van andersom. 'Adapt' is een economie-, wetenschaps- en psychologieboek voor de prijs van één. Intellectueel vuurwerk!